با سلام و آرزوي قبولي طاعات و عبادات شما در اين ماه عزيز؛ و تشكر به خاطر ارتباطتان با اين مركز؛
دلايل عقلي متعدد بر معجزه بودن قرآن وجود دارد که به چند نمونه اشاره مي‌گردد:
1ـ حکيم ژرف‌انديش معاصر امام خميني(ره) در تبيين دليل عقلي اعجاز قرآن بر اين نکته تأکيد نموده که حقايق عقلاني و معارف عرفاني (که در کتاب‌هاي فلاسفه بزرگ جهان چون ارسطو و افلاطون سابقه ندارد، ولي در قرآن) مطرح شده ،عقل آدمي از اين رهگذر مي‌فهمد قرآن کريم معجزه است و گرنه انسان درس نخوانده (پيامبر) هرگز نمي‌توانست آن معارف متعالي را بيان کند.
حضرت امام تصريح نمود: رسول آدمي بوده که در محيطي پرورش يافته است که اسمي از اين مسايل اصلاً مطرح نبوده، در مسايل عرفان و فلسفه و ساير مسايل اصلاً آشنايي نداشتند و در تمام عمرش در آن محيط زندگي کرد.
وقتي که بعثت حاصل شد، مطالبي پيش‌آورده که از حد بشر خارج است. اين اعجازي است که بر نبوت او دلالت مي‌کند و گرنه عقلاً محال است فرد درس نخوانده، اين گونه معارف را عرضه نمايد.(1)
طبق اين بيان معلوم مي‌شود که عقل سليم پس از نگاه اجمالي به معارف قرآن که از انسان درس نخوانده و به مکتب نرفته، در جامعه جاهلي و کاملاً بي‌خبر از معارف عقلائي و عرفاني عميق صادر شده، معجزه بودن آن را تصديق و اذعان مي‌کند، و اين روشن‌ترين دليل عقلي بر معجزه بودن قرآن است.
2ـ معارفي که در قرآن آمده، در هيچ کتاب عادي نيامده؛ معارف آن منحصر در موضوع با علم خاص نيست. فلسفه، عرفان، اخلاق، احکام، تاريخ، علوم طبيعي و... برخي از اخبار و حوادث در آن خبر داده شده که خبرهاي غيبي از گذشته است، نيز بعضي از اخبار غيبي که در آينده اتفاق مي‌افتاد، مانند آيه اوّل سورة روم. هم‌چنين بعضي از حقايق علمي که امروزه کشف شده و براي مردم آن زمان ناشناخته بود.
همة اين ها اگر چه به تنهايي مي‌تواند نوعي از اعجاز باشد، اما مطمئناً وقتي در يک جا و در يک کتاب ديده شود، فوق بشري بودن آن کاملاً هويدا مي‌شود (آن هم بشري که در 1400 سال پيش زندگي مي‌کرد).
3ـ تحدي نيز مي‌تواند دليل باشد، با اين بيان منطقي هر چيزي که توسط انساني ساخته شود، توسط افراد ديگر نيز مي‌تواند ساخته شود. هيچ چيز نداريم که انساني به آن دست يافته باشد، اما نه در آن زمان و نه در زمان‌هاي بعدي هيچ‌کس مانند آن را بتواند بسازد.
حال اگر پديده‌اي را فرض کنيم که توسط کسي آورده شود که هيچ انسان ديگر نتواند مانند آن را بياورد؛ معلوم مي‌شود اين پديده تنها از ناحيه يک انسان نيست و بايد چيزي فراتر از معمول باشد، و اين همان معناي تحدي است. پس اگر امکان نداشته که کتاب‌هايي مانند قرآن بياورند، در حالي که ديگران توسط قرآن به مبارزه خوانده شده‌اند، دليل منطقي بر آن است که قرآن فوق بشري است.
پي‌نوشت‌:
1. امام خميني، قرآن کتاب هدايت، ص 50، نشر مؤسسه آثار امام، ص 1382.

با سلام و آرزوي قبولي طاعات و عبادات شما در اين ماه عزيز؛ و تشكر به خاطر ارتباطتان با اين مركز؛
حکماي الهي چند دليل عقلي بر اثبات موجودات مجردکه از آن ها در فلسفه به عقل و در آموزه‌هاي وحياني به ملائکه (فرشتگان) ياد مي‌شود، بيان کرده، از آن جمله اين که خداوند متعال يکتا و بسيط محض است. از او جز يک حقيقت بسيط صادر نمي گردد .هرگز او بدون واسطه علت موجودات کثيره نخواهد بود، چون از بسيط صرف جزء بسيط صادر نمي‌گردد، هيچ يکي از موجودات نظير جسم، ماده، صورت، نفس اعراض، نمي‌توانند از خداوند بدون واسطه صادر شده باشد، زيرا جسم که مرکب است و صدور مرکب از بسيط محض محال است، پس جسم صادر اول و واسط صدور ساير موجودات نيست، ماده نيز نمي‌تواند واسطه صدور باشد، زيرا صلاحيت فاعلي ندارد و ماده قوه و استعداد محض است.
صورت نيز نمي‌تواند واسطه صدور اشيا باشد، چون صورت در فاعليت خود محتاج ماده است . صورت اگر صادر اول از خداوند باشد و واسطه صدور اشيا باشد، بدين معنا است که قبل از ماده تحقق داشته ،در حالي که صورت تقدم وجودي بر ماده اول ندارد.
نفس نيز نمي‌تواند صادر اول از خدا و سبب پيدايش موجودات بعدي باشد، چون نفس محتاج بدن است .در کارهايش نيازمند بدن است. اگر قبل از بدن به عنوان صادر اول تلقي شود ، معنايش اين است که کارهايش را بدون بدن انجام داده ، واسطه صدور موجودات گرديده ،در حالي که نفس در فاعليت خود نيازمند بدن است.
همچنين اعراض نمي تواند صادر اول و سبب و واسطه صدور اشيا ازحق تعالي باشد، چون اعراض بدون جوهر تحقق پيدا نمي‌تواند، پس نمي‌تواند به عنوان صادر اول واسطه صدور جواهر از مبدء اول گردد.
بنابراين به طور يقين موجود مجردي به نام عقل (فرشته) صادر اول و بسيط و اولين آفريده است . سبب و واسطه خلقت موجود بعد از خود شده، به همين ترتيب سلسله موجودات مجرد يکي پس از ديگري به وجود آمده تا نوبت به خلقت جهان طبيعت رسيده است. (1)
پي‌نوشت:
1. کشف المراد في شرح تجريد الاعتقاد، ص 177 و 178 ؛ حکمت الهي (تاليف الهي قمشه‌اي) ص 294.

با سلام و آرزوي قبولي طاعات و عبادات شما در اين ماه عزيز؛ و تشكر به خاطر ارتباطتان با اين مركز؛
اگر انسان مرضي دارد كه زياد تشنه مى‏شود و نمى‏تواند تشنگى را تحمل كند، يا براى او مشقت دارد، روزه بر او واجب نيست ولى در صورت دوم (مشقت) بايد براى هر روز يك مد(750 گرم) گندم يا جو و مانند اين ها به فقير بدهد. احتياط واجب آن است كه بيش تر از مقدارى كه ناچار است، آب نياشامد . چنانچه بعد بتواند روزه بگيرد، بنا بر احتياط واجب بايد روزه‏هايى را كه نگرفته ،قضا نمايد.(1)

لطفا هرگاه سوال شرعي مي پرسيد ،نام مرجع تقليد خود را ذکر کنيد تا بر اساس نظر مرجع شما پاسخ بدهيم.
پي نوشت :
1. توضيح المسائل مراجع ، م1727.

با سلام و آرزوي قبولي طاعات و عبادات شما در اين ماه عزيز؛ و تشكر به خاطر ارتباطتان با اين مركز؛
صحبت با نامحرم اگر به قصد لذت باشد ،حرام است اما روزه را باطل نمي کند اما موجب مي شود روزه قبول درگاه الهي نشود و مفيد نباشد.

پرسش 1:
احکام خمس،تقليد،روزه شرح : باسلام آيا مقلدان جوان مقام معظم رهبري مي توانند از رساله ي حضرت امام (ره) استفاده نمايند، با توجه به اين که ايشان رساله ي عمليه ندارند؟
پاسخ:
با سلام و آرزوي قبولي طاعات و عبادات شما در اين ماه عزيز؛ و تشكر به خاطر ارتباطتان با اين مركز؛
مقام معظم رهبري آيت الله خامنه اي رساله عمليه اي به صورت استفتاآت دارد. اگر مسئله اي پيش آمد ازآن پيدا کنيد. اگر آن مسئله دراستفتاآت نباشد به رساله حضرت امام عمل کنيد . اگر در هيچ کدام نبود از دفتر ايشان سوال کنيد.

پرسش 2:
بنده تازه مشغول به کار شده ام، حقوقم 170 هزار تومان در ماه است. 50هزار تومان هم ماهيانه از پدرم ميگيرم. مي خواهم 170 هزار تومان را براي تهيه ي جهيزيه پس انداز کنم. آيا خمس به آن تعلق مي گيرد.
پاسخ:
پولي که پدر به شما مي دهد خمس ندارد گرچه چند سال بماند اما پول درآمد خودت در صورت پس اندازه خمس دارد مگر در دوسه ماه بعد از سال خمسي با آن پول ما يحتاج زندگي را بخريد در اين صورت خمس ندارد. مي تواني پول پس انداز کني و قبل از رسيدن سر سال خمسي (روزي که اولين حقوق را گرفته اي سال خمسي تو است) باآن جهيزيه بخري در اين صورت خمس ندارد(1)
پي نوشت:
1. آيت الله خامنه­اي، استفتا ات، س 906.

پرسش 3:
به وسايلي که براي جهيزيه تهيه و آماده کرده ام آيا خمس تعلق مي گيرد؟

پاسخ:
در صورتي که شما در شهري زندگي مي کنيد که معمولا مقداري از جهيزيه دختر رادر بين سال تهيه مي کنند و تهيه لوازم زندگي براي آينده عرفا جزء مئونه حساب مي شود به وسايلي مذکور خمس تعلق نمي گيرد.(1)
پي نوشت :
1. آيه الله خامنه اي ، استفتائات چاب جديد ، س 906 . و چاب قديم سؤال 905.

پرسش 4:
اصلا خمس به چه چيزي تعلق مي گيرد؟
پاسخ:
خمس (يک پنجم ) اموال را مي‌گويند و به هفت چيز خمس تعلق مي‌گيرد که توضيح داده مي‌شود:
1 - منفعت کسب: يعني مالي که انسان از طريق تجارت يا صنعت و ياکسب‌هاي ديگر به دست مي‌آورد. و ازمخارج سال او و خانواده اش زياد بيايد.
2 - معدن: اگر از معدن طلا يا نقره يا مس يا سرب يا آهن يا نفت يا زغال يا سنگ يا فيروزه يا عقيق يانمک و يامعدن‌هاي ديگر چيزي به دست آورد و به مقدار نصاب باشد.
3 - گنج: مالي است که در زمين يا درخت يا کوه و يا ديوار پنهان باشد و کسي آن را پيدا کند.
4 - مال حلالي که مخلوط به حرام باشد: اگر مال حلال به گونه اي با مال حرام مخلوط شود که انسان نتواند آن هارا از يکديگر تشخيص دهد، بايد خمس تمام مال را بدهد.
5 - جواهري که به واسطة فرورفتن در دريا به دست مي‌آيد.
6 - غنيمت: اگر مسلمانان به امر امام (ع) با کفّار جنگ کنند و غنايمي در جنگ به دست آورند.
7 - زميني که کافر ذمّي از مسلمان بخرد. کافر ذمّي به کافري گفته مي‌شود که به صورت اقليت در کنار مسلمانان زندگي مي‌کند و شرايط ذمّه را پذيرفته است .

پرسش 5:
حمام براي روزه دار چه حکمي دارد؟
پاسخ:
اگر روزه دار حمام کند، روزه اش باطل نمي شود و روزه اش صحيح است .
روزه دار نمي تواند سرش را زير آبي که يک جا جمع است ببرد ،مثل آب استخر و رود خانه، پس روزه دار نمي تواند سرش را زير آب استخر ببرد، به گونه اي که همه سر يک دفعه زير آب قرار گيرد . اگر عمدا اين کار را بکند ،روزه اش باطل مي شود. اما اگر همه بدن زير آب باشد اما سر زيرآب نباشد، روزه اشکال پيدا نمي کند.(1)
پي نوشت:
1. توضيح المسائل مراجع ،ج1 ،م1608.

پرسش 6:
به کتاب هايي که خريده ام اما مطالعه نکردم آيا خمس تعلق مي گيرد؟

پاسخ:
اگر کتاب ها در زمان خريد آن مورد نياز شما براي مراجعه و مطالعه بوده و مقدار آن هم مناسب شأن عرفي شما باشدخمس ندارد ، حتي اگر پس از سال اول از آن استفاده نکنيد.(1)
پي نوشت :
1. آيت الله خامنه اي ، استفتائات ، چاپ جديد ، س 900 .

با سلام و آرزوي قبولي طاعات و عبادات شما در اين ماه عزيز؛ و تشكر به خاطر ارتباط تان با اين مركز؛
با توضيحي که داده ايد، مايع مذکور مني نيست و احتياج به غسل ندارد. روزه شما صحيح است. البته اگر مني هم باشد ،روزه صحيح است ،چون بيرون آمدن مني در خواب روزه را باطل نمي کند.
به طور كلى آب هايى كه از انسان خارج مى‏شود ،به غير از بول و مني عبارتند از: مذى، ودى، وذى.
مذى؛ آبى است كه كمى لزج و چسبنده است . اغلب بعد از شوخى و تحريکات جنسي و بازى با همسر و مانند آن خارج مى‏شود .معمولاً قبل از خروج منى خارج مى‏شود . پاك است و غسل و وضو را باطل نمى‏كند.
ودى؛ آبى است كه كمى سفيد رنگ است . گاهى بعد از بول خارج مى‏شود . در صورتى كه انسان يقين نداشته باشد كه با بول برخورد كرده، پاك است و غسل هم ندارد.
وذى؛ آبى است كه گاهى بعد از منى خارج مى‏شود. در صورت يقين به اين كه با منى يا بول برخورد كرده، فقط محل خروج را بايد تطهير كرد .اگر بعد از استبرا يكى از اين رطوبت‏ها خارج شود و انسان شك كند آيا بول است يا رطوبت‏هاى ديگر ،پاك است.
تا وقتى كه انسان يقين پيدا نكرده آنچه خارج شده ،منى است، غسل واجب نمى‏شود . خروج منى در مردان سه علامت دارد:
ا) از روى شهوت و ارضاي غريزه باشد.
ب ) با فشار و جستن بيرون آيد.
ج ) هنگام بيرون آمدن، بدن سست شود.
چنانچه در هنگام جستن مايع مذكور بدن سست نشود و همراه با شهوت نباشد حكم منى را ندارد.

با سلام و آرزوي قبولي طاعات و عبادات شما در اين ماه عزيز؛ و تشكر به خاطر ارتباطتان با اين مركز؛
گرفتن علم و دانش از ديگران به معناي تبعيت از آن ها نيست بلکه اساسا اسلام به دليل اهميت و ارزشي که براي علم و دانش‌‌اندوزي قايل است، پيروان خود را همواره توصيه مي‌کند که بر معلومات علمي خود بيافزايند و همواره در پي دانش‌اندوزي باشند ،گر چه از افراد کافر و يا هر کس ديگر باشد. رسول خدا (ص) فرمود:
«الحکمه ضاله المومن ياخذها حيث يجد؛ (1) دانش و معرفت گمشده مومن است. آن را مي‌گيرد هر کجا بيابد».
امير مومنان فرمود: «الحکمه ضاله المومن ياخذه و من يد المشرک؛ (2) دانش و معرفت گمشده مومن است. آن را مي‌گيرد گر چه از دست مشرک باشد».
بنابراين فراگيري دانش و علم هرگز با کامل بودن دين اسلام منافات ندارد، بلکه عمل به توصيه هاي علم آموزي اوست.
گر چه در آموزه هاي اسلامي درباره معرفت نفس و روان شناسي مباحث عميق بسياري آمده، ولي آن طور که شايسته است پژوهش در خور توجه در آن آموزه‌ها انجام نشده ، مثل گنجينه‌هاي گرانبها همچنان دست نخورده باقي مانده است. در عين حال در برخي آثار تحقيقاتي سودمندي در اين باره صورت گرفته، از جمله به دو نمونه مي‌توان اشاره کرد:
1- روان شناسي از ديدگاه غزالي و دانشمندان اسلامي، دفتر اول و دوم، نگارش دکتر سيد محمد باقر حجتي، نشر فرهنگ اسلامي، 1378 ش.
2- دروس معرفت النفس، تاليف استاد حسن زاده آملي.
پي‌نوشت‌ها:
1. بحار الانوار، ج 2، ص 105.
2. همان .

با سلام و آرزوي قبولي طاعات و عبادات شما در اين ماه عزيز؛ و تشكر به خاطر ارتباطتان با اين مركز؛
جواني دوران بحران جنسي است و اين غريزه سركش، عمده ‏ترين فشار روحي و جسمي را به جوانان وارد مي‏سازد. بايد موانع غيرمنطقي ارضاي مشروع اين غريزه، از ميان برداشته شود.
آري مشكلات گوناگوني در جامعه ما، از ازدواج به موقع جلوگيري مي‏كند. اكثر اين مشكلات بيش تر ريشه در فرهنگ عمومي جامعه دارد. غل و زنجيرهاي آهنيني را بر دست و پاي تمامي افراد جامعه به خصوص جوانان زده است. ارضاي طبيعي و مشروع يكي از نيرومندترين غرايز را دشوار نموده است. يكي از راه حل‏ها اين است كه بايد با حركتي عظيم و بنيادي در فرهنگ جامعه، ساختار فكري مردم در اين زمينه زير و رو شود تا اين قيد و بندها از هم گسسته گردد.
اميدواريم كه با روشنگري و بيان مسائل و برنامه ريزي عمومي در جامعه اين مشكل برطرف گردد؛ معضلي كه ميليون‏ها جوان جامعه ما گرفتار آنند، حل عمومي اين مشكل برنامه‏ريزي دقيق و سرمايه گذاري كلاني را مي‏طلبد، اميد است مسؤولان نسبت بدان اهتمامي بيش از پيش بورزند.
پيامبر اسلام فرمود: « جوانان، هر يك از شما كه قدرت ازدواج دارد، حتماً اقدام كند، زيرا بهترين وسيله است كه چشم را از نگاه‌هاي آلوده و عورت را از بي عفتي محافظت مي‌كند».(1)
در عين حال قرآن مجيد راه مقابله با طغيان غريزه جنسي را در صورت فراهم نبودن زمينة ازدواج، عفت پيشگي و يا خويشتن داري در امور جنسي مي‌داند : «آن‌ها كه وسيله ازدواج ندارند، بايد عفت پيشه كنند تا خداوند آنان را به فضلش بي نياز كند».(2) البته اين امر، نياز به مقاومت دارد كه در روايات به عنوان جهاد اكبر مطرح شده است. تسهيل كنترل غريزه جنسي در گرو اموري است:
1ـ طرد افكار شيطاني:
مشكل ترين مرحلة رويارويي با انحراف جنسي، سالم سازي انديشه و پرهيز از افكار شهواني است. امام علي(ع) مي‌فرمايد: «كسي كه در اطراف گناه بسيار بينديشد، سرانجام به آن كشيده خواهد شد».(3)
2ـ پر كردن اوقات فراغت با مطالعه، تفريح، مسافرت و غيره.
3ـ كنترل چشم:
نگاه راهبر دل و دام شيطان و بذر شهوت است. براي مهار غريزه جنسي بايد از ديدن آن چه كه ميل جنسي را تحريك مي‌كند خودداري كرد. امام علي(ع) مي‌فرمايد: «بهترين عامل رو گرداني از شهوات، فروبستن چشم‌ها است».(4)
4ـ عدم آميختگي زن و مرد:
همنشيني زن و مرد و همسخن شدن و خلوت كردن با يكديگر زمينه لغزش را فراهم مي‌كند.
5ـ كم خوري:
يكي ديگر از راه‌هاي كنترل غريزه جنسي، دوري از پرخوري است. از اين رو در روايات اسلامي از روزه داري به عنوان عامل تعديل غريزه جنسي ياد شده است.پيامبر اكرم(ص) مي‌فرمايد: «اي جوانان، هر يك از شما قدرت ازدواج دارد، ازدواج كند . اگر قدرت ندارد، روزه بگيرد، زيرا روزه گرفتن براي كنترل شهوت مفيد است».(5)
6ـ آخرت گرايي:
توجه به پاداش اخروي درباره كساني كه دامن خود را از گناه پاك داشته اند. امام علي(ع) مي‌فرمايد: «كسي كه به بهشت علاقه دارد، خواهش‌هاي نفس و شهوات را فراموش كند».(6)
7ـ ياد مرگ:
رسول خدا(ص) اصحاب خود را درباره مرگ بسيار سفارش مي‌كرد و مي‌فرمود: «زياد مرگ را ياد كنيد، زيرا ياد مرگ شكننده لذات نفساني و مانع ميان تو و شهوات است».(7)
علاوه بر آنچه گفته شد بايد اين امور را رعايت كند:
1ـ خود را از محيط‌ها و موقعيت‌هاى تحريك آميز دور نگه دارد و از خلوت گزينى اجتناب ورزد؛
2ـ از پوشيدن لباس‌هاى تنگ و چسبنده خوددارى ورزيده و از تماس و لمس نمودن اعضاى بدن خود يا ديگران شديداً دورى گزيند؛
3ـ از نگاه به نامحرم و چشم چرانى خوددارى ورزد؛
4ـ تخيّلات و تفكرات خود را كنترل كند و بداند هر آن چه به ذهن و انديشه‌اش مى‌گذارد، خداوند به آن آگاه است و در اين زمينه مسئوليت دارد . بايد تنها به عقل و قوانين شرعى تأييد مى‌كنند بينديشد تا رستگار شود؛ زيرا تخيّلات و تصوّر دربارهء مسايل جنسى و شهوت آلود منجر به تحريك‌هاى مداوم گرديده و نيروى حيات را از بين برده و انسان را از مسائل حقيقى و واقعى زندگى باز مى‌دارد؛
5ـ با توجه به اين كه دوران جوانى، دوران پر شور و حساس عمر به حساب مى‌آيد، شايسته است كه جوان با برنامه‌ريزى دقيق براى اوقات شبانه روزى به يارى كار و تلاش مداوم در زمينه‌هاى تحصيلى و علمى و مطالعاتى و كارهاى ذوقى و تفريحى حداقل زمان لازم را به خوابيدن اختصاص دهد . زمانى به بستر رود كه خواب بر او چيره شده و زود به خواب رود؛
6ـ با اشتغال به مطالعه كتب سودمند و مراجعه به كتابخانه‌ها در اوقات فراغت، زمينه موفقيت تحصيلى آينده خود را فراهم سازد؛
7ـ در تيم‌ها و گروه‌هاى ورزشى شركت فعال داشته باشد . نيز در فعاليت‌هاى تربيتى، فرهنگى و مذهبى شركت كند؛ زيرا اين اشتغالات در افزايش ايمان و توفيق در ترك معاصى به وى كمك مى‌كند.
فعاليت‌هاى سالم و جهت دار سودمند، مقدار فراوانى از انرژى‌هاى جوان را به خود اختصاص مى‌دهد . از تحريك‌هاى جنسى و شهوت انگيز جلوگيرى مى نمايد، چرا كه مبتلايان به اين عادت زشت، بيش‌تر ميل به گوشه گيرى دارند. شركت در فعاليت‌هاى تربيتى و اجتماعى و گروه‌هاى قرآن در مساجد و كتاب خانه‌ها وتماس با افراد مؤمن و پاك در تقويت روحيه و ايمان اين گونه جوانان بسيار مؤثر است؛
8ـ رفت و آمد با دوستان خوب و مؤمن، نماز اول وقت، نماز با جماعت، پرهيز از دوستان و رفقاى بى بند وبار و منحرف؛
9ـ قبل از خوابيدن وضو بگيرد و سوره‌هاى قل اعوذ و آية الكرسى را بخواند؛
10ـ اگر مى تواند هفته‌اى يك يا دو روز را روزه بگيرد؛
11ـ در برنامه غذايى خود دقت كند و از مداومت در مصرف بعضى از خوردنى‌هاى محرك و مقوّى و شهوت برانگيز خوددارى كند؛
12ـ تمايل‌ها و افكار خود را از توجه به خويشتن به سوى ازدواج و زندگى آينده معطوف سازد.بداند كه دير يا زود ازدواج مى كند و بايد آمادگى كامل داشته باشد؛
13ـ همواره با ذكر و ياد خدا اُنس و الفت داشته باشد. خداوند در آيه 28 سوره رعد مى‌فرمايد: آگاه باشيد كه تنها با ياد خدا قلب‌ها آرامش مى يابد . هر كس از ياد خدا فاصله بگيرد زندگانى بر او سخت و دشوار خواهد شد.(8)
پي‌نوشت‌ها:
1 . مكارم الاخلاق، ص 100.
2 . نور (24) آية 33.
3 .غررالحكم، ج 5، ص 321.
4.همان، ج 6، ص 164.
5 . بحارالانوار، ج 100، ص 220.
6 . نهج البلاغه، قصار 30.
7 . بحارالانوار، ج 74، ص 388.
8. اقتباس از آن چه يك جوان بايد بداند، ص 76ـ 79.