تیک پشت گردن در موقع استرس

پرسشگر گرامی با سلام و سپاس از ارتباطتان با این مرکز
لازم بود مقداری در مورد پیشینه این حالت خودتان توضیح می دادید و بیان می کردید که چند وقته که این حالت را دارید. آیا بیشتر در مواقع استرس، این حالت برای شما پیش می آید یا اینکه تنها منحصر در مواردی است که ذکر کردید و این در حالی است که مواردی که نام بردید؟ معمولاً جزء منابع استرس زا تلقی نمی شوند!! آیا در بین بستگانتان افرادی هستند که سابقه نوعی از تیک در آن ها وجود داشته است؟ تا کنون برای درمان چه مراحلی را طی کرده اید و چه راهکارهایی را بکار گرفته اید؟
پاسخ به این پرسش ها، شناخت ما را نسبت به اختلال شما افزایش می دهد و باعث می شود که راهکار متناسب شما را ارائه دهیم. اما تا به این مقدار در پاسخ به سؤال شما مطالبی را در قالب نکات زیر تقدیم می داریم:
1. در ابتدا باید اذعان کنیم که برای درمان اساسی و نهایی لازم است به متخصص نوروسایکولوژیست مراجعه کنید و راهکارهای درمانی را از او بجویید. گاهی برای درمان، نياز به ارزيابي و معاينات عصبي دقيق و انجام مداخلات دارويي و غيردارويي مقتضي توسط پزشك متخصص می باشد.
برای این منظور دکتر داوود معظمی (تهران: خیابان شریعتی، پایین تر از دو راهی قلهک، ابتدای خیابان پورمشکانی، پلاک 4، ساختمان بزرگ مهر، طبقه دوم، از ساعت 1الی8 بعد از ظهر ساعت، تلفن: 22617162- 021) قابل پیشنهاد می باشد.
2. در ادامه نکاتی را درباره تیک ها بیان می کنیم و سپس یکی از روش های درمان تیک را توضیح می دهیم.
1- اختلال تیک (TIC) به حرکات و انقباضات عضلاني و یا اصوات غيرطبيعي، ناگهانی، سريع، تکراری، متناوب، قالبی و کلیشه ای، بدون ریتم (غیر موزون) و غیر ارادی اطلاق می شود.
2- تیک‌ها جزو اختلالات پیچیده عصبی محسوب نمی‌شوند و متخصصان مربوطه می‌توانند با تجویز خود این اختلال را از بین ببرندو
3- تیک ها با افزایش فشار رواني و عصبي، استرس، خستگی، هیجانات مثبت و منفی، گرما، تشدید و در موقعيت هاي اضطراب آور و پر استرس افزایش می یابند.
4- تمركز روي تيك، باعث تشديد آن مي‌شود و هر چه بیشتر حواس فرد مبتلا به تیک معطوف شود، تیک نیز افزایش می یابد.
5- تيك‌ها حين فعاليت‌هاي ارادي و تمركز فكري و هنگامی که فرد کاملاً غرق انجام فعالیتی گردد بطوری که تمام حواس خود را متمرکز آن فعالیت خاص کند، کاهش یافته و یا کاملاً ناپدید می شود و در خواب از بين مي‌روند.
6- اگر چه تیک ها به صورت غیر ارادی ظاهر می شوند ولی کاملاً غیر ارادی نیستند و فرد می تواند برای مدت کوتاهی جلوی آنها را بگیرد. اما پس از مدتی دیگر مقابله با تیک غیر ممکن گردیده و مقابله با‌آن هيچ فايده‌اي نخواهد داشت و فرد ناچار به تسلیم خواهد شد. تیک راهی برای تخلیه فشار ها و تنشهای روانی و جسمی در فرد مبتلا است، بنابراین سرکوب آن استرس زا می باشد.
7- عوامل زيست شناختي و ژنتیکی و برخی واسطه هاي شيميايي، نقش مهمی در پيدايش اين اختلال دارند و عوامل روان شناختي و عوامل محيطي، عاطفي و هيجاني تنها در تشديد تيک ها موثرند و نقشی در به وجود آمدن تيکها ندارند.
8- اكثر تيك‌هايي كه تازه آغاز شده‌اند، اغلب نياز به درمان ندارند. مسير محدود و گذرايي دارند و به سمت اختلال جدي ‌تري پيش نمي ‌روند و حداكثر طي دوره‌هاي استرس ‌آور عود مي‌كنند.
9- اگر تيك بيش از 12ماه ادامه يابد، تيك‌هاي مزمن و پايدار به حساب می آیند و معمولاً انقباض ماهيچه در آن ها بيش از حد و بسيار شديد است؛ اين تيك ‌ها مشخصاً به‌صورت حمله‌هاي دوره‌اي هستند و غالباً شدت آن در نوسان بوده و مرتب تغییر می کند.
10- بهترین راه پیشگیری از اختلالات تیک «تخلیه فشار و تنش‌های عصبی» می باشد که با فراهم کردن فضاهای تفریح و ورزش می‌توان با آن به مقابله پرداخت. غالباً تعداد تيك ها با كاهش فشار روحي و در مواقعي که محيط آرام است و ترس، وحشت و نگراني وجود ندارد، تقليل مي‌يابند و به حداقل مي رسد.
11- معمولاً در درمان این اختلال از روش‌های آرام‌بخشی، آموزشی و دارویی استفاده می شود. در روش آرام بخشی با استفاده از فنون تن‌آرمیدگی(ریلکسیشن) با دور ساختن تنش بدنی و رها شدن از انقباضات عضلانی، فرد به آرامش می رسد. در این روش کلیه عضلات بدن را شانزده بخش تقسیم می کنند.
- در این روش عضلات بدن را به 16 گروه به شرح ذیل تقسیم نموده و هر یک از این گروه ها را به مدّت 7 تا 10 ثانیه منقبض (تنش دار) می‌سازیم. از نوک انگشتان دست تا مچ، از مچ تا انتهای آرنج، و از ابتدای بازو تا کتف، در هر یک از دست های راست و چپ؛ همچنین از نوک انگشتان پا تا مچ پا، از مچ پا تا زانو و از زانو تا کشاله ران برای هر یک از دو پای راست و چپ؛ سپس عضلات پیشانی به اضافه عضلات کاسه سر؛ سپس عضلات صورت از زیر پلک تا زیر چانه؛ سپس عضلات گردن باضافه عضلات سینه؛ و در نهایت عضلات شکم.
- اکنون هر یک از این 16 قسمت را به مدت 7 تا 10 ثانیه منقبض می کنیم و در آن تنش ایجاد می کنیم.
- در حین انقباض در احساس ناخوشایندی که به ما دست داده است متمرکز می‌شویم؛
- سپس با شمارش معکوس سه، دو، یک، به صورت کاملاً آرام از میزان انقباض می‌کاهیم و آن قسمت را به آرمیدگی (فقدان تنش) می‌رسانیم.
- اکنون(در حالت آرامش کامل)به احساس خوشایندی که با رفع تنش پدید آمده است، می‌رسیم و بر آن تمرکز می‌یابیم.
- سپس این دو احساس خوشایند و ناخوشایند را با همدیگر مقایسه می کنیم.