ِآیه 29 سوره بقره

کلمه سماء(آسمان) در لغت به معنای طرف بالا است و آن مفهوم جامعی است که مصداق های مختلفی دارد که در قرآن در معانی مختلف به کار رفته است، از جمله:
1- جهت بالا(1) در قسمت مجاور زمین؛
2- منطقه­ای دورتر از سطح زمین (محل ابرها) ؛(2)
3- قشر متراکم هوای اطراف زمین؛(3)
4- کُرات بالا.
مقصود از آسمان­های هفتگانه در قرآن، میان مفسران و دانشمندان اسلامی اختلاف نظر وجود دارد. بعضی معتقدند منظور "طبقات متراکم هوای اطراف زمین" است.
بعضی گویند "سیارات هفتگانه" هستند.
آن چه صحیح­تر به نظر می رسد،‌این است که مقصود از هفت آسمان، هفت عالَم است. منتها از آیات قرآن استفاده می­شود که تمام کرات و ثوابت و سیّاراتی را که ما می­بینیم، همه جزء آسمان اوّل است. شش عالَم دیگر وجود دارد که از دسترس دید ما و ابزارهای علمی امروز بیرون است و مجموعاً‌هفت عالم را به عنوان هفت آسمان تشکیل می­دهند. شاهد این سخن آن است که قرآن می­گوید: "ما آسمان پایین را با چراغ­های ستارگان زینت دادیم".(4) در جای دیگر می­فرماید: "ما آسمان پایین را با کواکب و ستارگان زینت بخشیدیم".(5)
از این آیات به خوبی استفاده می­شود که همه‌آن چه می­بینیم و جهان ستارگان را تشکیل می­دهد، جزء آسمان اوّل است . در ماورای آن، شش آسمان دیگر وجود دارد که در حال حاضر اطلاع دقیقی از جزئیات آن نداریم.
این که گفتیم شش آسمان دیگر امروز برای ما مجهول است،‌ممکن است علوم بشری, روزی از روی آن در آینده پرده بردارد، به این دلیل است که علوم ناقص بشر به هر نسبت که پیش می رود، از عجایب آفرینش، تازه­هایی را به دست می آورد.
آن چه رصد خانه­های بزرگ کشف کرده اند، فاصله­ای به اندازه هزار میلیون (یک میلیارد) سال نوری می باشد. خود معترفند که تازه این آغاز جهان است،‌نه پایان آن. پس چه مانع دارد که در آینده با پیشرفت علم هیئت، آسمان­ها و کهکشان­ها و عوالم دیگری کشف گردد؟!
علم هیئت در زمان حاضر با ابزارها و تلسکوپ­های جدید، معترف است که ابزارهای کنونی به مرحله­ای رسیده که بعد از آن را در نمی­­یابد و آن عالَمی دیگر غیر از آسمان است.
بهتر است که این سخن را از زبان پژوهشگران یکی از رصدخانه های بزرگ جهان بشنویم.
دانشمندی از رصد خانه "پالومار" عظمت جهان بالا را چنین توصیف می کند:‌
"تا وقتی که دوربین رصدخانه "پالومار" را نساخته بودند، وسعت دنیایی که به نظر ما می رسد، بیش از پانصد سال نوری نبود،‌ولی این دوربین وسعت دنیای ما را به هزار میلیون سال نوری رساند، در نتیجه میلیون­ها کهکشان جدید کشف شد که بعضی از آنها هزار میلیون سال نوری با ما فاصله دارند، ولی بعد از فاصله هزار میلیون سال نوری، فضایی عظیم، مهیب و تاریک به چشم می­خورد که هیچ چیز در آن دیده نمی­شود، یعنی روشنایی از آن جا عبور نمی­کند تا صفحه عکاسی دوربین رصدخانه را متأثر کند، ولی بدون تردید در آن فضای مهیب و تاریک صدها میلیون کهکشان وجود دارد که دنیایی که در سمت ما است،‌با جاذبه آن کهکشان نگهداری می‌شود. تمام این دنیای عظیمی که به نظر می­رسید و دارای صدها هزار میلیون کهکشان است، جز دره ای کوچک و بی مقدار از یک دنیای عظیم تر نیست و هنوز اطمینان نداریم که در فراسوی آن دنیای دوم دنیای دیگری نباشد".(6)
پی نوشت ها :
1. ابراهیم( 14) آیة 24.
2. ق (50 ) آیة 9.
3. انبیا ( 21) آیة 32.
4.. فصلت (41) آیة 12.
5. صافات (37) آیة 6.
6. تفسیر نمونه،‌ج 1، ص 168،‌به نقل از مجلة "فضا" شماره 56 (فروردین 1351)؛
تفسیر نمونه، ج 1، ص 117 و تفاسیر دیگر.