پرسشگر محترم با سلام و تشكر از ارتباطتان با اين مركز؛
آیه 116 به شرح زیر است:
وَ إِذْ قالَ اللَّهُ يا عيسَى ابْنَ مَرْيَمَ أَ أَنْتَ قُلْتَ لِلنَّاسِ اتَّخِذُوني وَ أُمِّيَ إِلهَيْنِ مِنْ دُونِ اللَّهِ قالَ سُبْحانَكَ ما يَكُونُ لي أَنْ أَقُولَ ما لَيْسَ لي بِحَقٍّ إِنْ كُنْتُ قُلْتُهُ فَقَدْ عَلِمْتَهُ تَعْلَمُ ما في نَفْسي وَ لا أَعْلَمُ ما في نَفْسِكَ إِنَّكَ أَنْتَ عَلاَّمُ الْغُيُوبِ؛
آن گاه كه خداوند به عيسى بن مريم مىگويد: «آيا تو به مردم گفتى كه من و مادرم را به عنوان دو معبود غير از خدا انتخاب كنيد؟!» مىگويد: «منزهى تو! من حق ندارم آنچه را كه شايسته من نيست، بگويم! اگر چنين سخنى را گفته باشم، تو مىدانى! تو از آنچه در روح و جان من است، آگاهى و من از آنچه در ذات (پاك) توست، آگاه نيستم! به يقين تو از تمام اسرار و پنهاني ها با خبرى.
این آیات در صدد یادآوری قیامت و معاد و توجه به توشه برداری (که هدف اصلی در آیات یادآوری مرگ و معاد می باشد) نیست ،بلکه یادآوری محاجه خدا با عیسی بن مریم در قیامت و ابطال عقاید باطل مسیحیان با استدلال محکم از زبان ایشان است تا برای انتساب این عقاید غلط به حضرت مسیح حجتی نداشته باشند .
علامه طباطبایی در بیان هدف از این آیات می نویسد:
اين آيات گفتگوى خداى تعالى را با عيسى بن مريم (ع) در باره آنچه كه نصارا در حق وى گفتهاند ، حكايت مىكند . گويا غرض از نظم و نسق اين آيات بيان اعترافاتى است كه عيسى (ع) به زبان خود نموده و وضع زندگى دنيوى خود را حكايت كرده و این كه حق او نبوده در باره خود ادعايى كند كه حقيقت ندارد، چه او در برابر چشم خدا بوده، چشمى كه نه خواب دارد و نه كم ديد مىشود و اينكه او ذرهاى از آنچه خداوند برايش تحديد و معين نموده ، تجاوز نكرده است، چيزى جز آنچه مامور به گفتنش بوده ، نگفته و كارى جز آنچه خداوند مامور به انجامش نموده ، نكرده است و آن كار همان شهادت است . خداوند هم او را در اين اعترافات و در آنچه كه در باره حق ربوبيت خدا و عبوديت بندگان ذكر نموده ، تصديق فرموده است، به اين بيان آيات مورد بحث منطبق مىشود بر غرضى كه به خاطر آن اين سوره نازل شده است و آن غرض عبارتست از بيان حقى كه خداوند براى خود به گردن بندگان قرار داده و آن وفاى به عهدى است كه با خداى خود بستهاند و اينكه نبايد آن عهد را بشكنند، يعنى نبايد از روى لاقيدى و بى بند و بارى شانه از زير بار تكاليف تهى سازند و هر چه بخواهند بكنند و هر جا بخواهند آزادانه بچرند. چنين حقى از طرف خداى تعالى به آنان داده نشده و خودشان هم قادر به رسيدن به اين آرزو نيستند. اين است آن غرضى كه اين سوره از اول تا به آخر آن را بيان مىكند. (1)
پی نوشت :
1. طباطبایی ، الميزان، ترجمه موسوی همدانی ،چ پنجم ، قم ، انتشارات اسلامی ، 1374 ش ، ج6، ص 349.
