پرسشگر گرامي با سلام و سپاس از ارتباطتان با اين مركز
"موت" به معنای از دست دادن حیات و زندگی است.
«الموت انتفاء الحياة، و الحياة في كلّ شيء بمقتضى ذاته و خصوصيّات وجوده، و يتنوّع بتنوّع مراتب الموجودات من مرتبة الجمادات، و النباتات، و الحيوانات، و الإنسان، و الملائكة و ما وراءها من عوالم العقول»؛ (1)
موت به معنای منتفی شدن و از بین رفتن حیات و زندگی است. حیات و زندگی هم در هر چیز به تناسب و اقتضای مرتبه و خصوصیت آن چیز است و مراتب دارد؛ از حیات جمادی، نباتی، حیوانی، انسانی و فوق آن که حیات ملکوتی است.
پس کلمه "موت" به معنای مرگ و از دست دادن حیات است؛ اما چون در آیات قرآن از موت و خواب، به "توفّی" و "وفات" هم تعبیر شده و "توفّی" به معنای تحویل گرفتن به تمام و کمال است، (2) پس بدین معنا است که در هنگام مرگ و خواب، اصل انسان که همان روح او است، توسط ملائکه تحویل گرفته شده و آنان که مرگشان نرسیده، به هنگام بیدار شدن، دو باره آن روح به بدن برگردانده می شود و بقیه که مرگشان رسیده، روحشان به عالم دیگر منتقل می شود:
«اللَّهُ يَتَوَفَّى الْأَنْفُسَ حينَ مَوْتِها وَ الَّتي لَمْ تَمُتْ في مَنامِها فَيُمْسِكُ الَّتي قَضى عَلَيْهَا الْمَوْتَ وَ يُرْسِلُ الْأُخْرى إِلى أَجَلٍ مُسَمًّى»؛ (3)
«خداوند ارواح را به هنگام مرگ قبض مىكند و ارواحى را كه نمردهاند نيز به هنگام خواب مىگيرد. سپس ارواح كسانى كه فرمان مرگشان را صادر كرده، نگه مىدارد و ارواح ديگرى را (كه بايد زنده بمانند)، بازمىگرداند تا سرآمدى معيّن».
پس معنای لغوی "موت" همان مرگ و از دست دادن حیات است و معنا و مفهوم واقعی مرگ (نه معنای لغوی این واژه)، از نظر قرآن انتقال مؤلفه اصلی شخصیت انسان، یعنی روح او به عالم دیگر می باشد.
پی نوشت ها:
1. مصطفوی حسن، التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، تهران، بنگاه ترجمه و نشر کتاب، 1360 ش، ج 11، ص 196.
2. راغب اصفهانی، المفردات، اول، بیروت، دار العلم، 1412 ق، ص 878.
3. زمر (39) آیه 42.
