پرسشگر گرامی با سلام سپاس از ارتباط تان با این مرکز.
در مورد امر به معروف و نهی از منکر لازم است بدانید که امر کردن به اموری که واجب است و نهی کردن از اموری که حرام است واجب است. همچنین مواردی که نزد خداوند از اهمیت بیش تری برخوردار است ، به همان نسبت امر و نهی کردن در آن امور نیز دارای اهمیت می شود.(1)بنابراین حتی در امور شخصی دیگران اگر شرایط ذیل مهیا باشد، امر به معروف و نهی از منکر واجب خواهد بود.
امر به معروف و نهی از منکر دو وظیفة مهم هر انسان است. برای انجام آن شرایطی است که باید آنها را مورد توجه قرار داد:
1- کسی که میخواهد امر و نهی کند ،باید بداند که آن چه شخص به جا نمیآورد، بر او واجب است و آنچه که انجام میدهد بر او حرام است، زیرا گاهی کسی مرتکب عملی به ظاهر خلاف میشود، ولی در واقع کار خلافی نیست، مثلاً شخصی دربارة دیگران بد میگوید (غیبت میکند) ولی غیبت کردن او در موردی است که اشکالی ندارد.
2- امر و نهی در او تأثیر بگذارد. پس اگر بداند امر و نهی در او تأثیری ندارد،امر و نهی لزومی ندارد.
3- امر و نهی در جایی واجب است که بداند معصیتکار بنا دارد معصیت خود را تکرار کند. بنابراین اگر بداند یا گمان کند شخص دیگر عمل خلاف را تکرار نخواهد کرد، لزومی ندارد تذکر دهد.
4- در امر و نهی مفسده ای نباشد. اگر بداند که امر و نهی کردن ضرر جانی یا آبرویی یا مالی برای او یا برای دیگران داشته باشد، امر و نهی لزومی ندارد.
تذکر دادن به افراد خاطی اثر دارد، اما گاهی لازم است دیگران هم تذکر دهند. اگر چند نفر به او تذکر دهند و او را نهی یا امر کنند، تحت تأثیر قرار میگیرد. امّا اگر در موردی با ناسزا و توهین جواب ما را میدهد،لزومی ندارد به او متذکر شویم.(2)
پینوشتها:
1.آیت الله نوری همدانی، توضیح المسائل ،م 2790.
2. همان؛ مسئله 2789.
