آیة الکرسی

پرسشگر گرامی با سلام و سپاس از ارتباطتان با این مرکز
بعضی آیات به جهات مختلفی نام ویژه گرفته اند ،مثلا آیه ولایت، آیه تطهیر و آیه ابلاغ، زیرا در این آیه ها به مساله ولایت، تطهیر اهل بیت، ابلاغ جانشینی تصریح شده است.
نامگذاری ها گاهی از جانب رسول خدا و امامان بوده؛ گاهی در طول تاریخ از جانب مسلمانان به این نام مشهور شده اند.
نامگذاری این آیه به "آیه الکرسی" هم به جهت وجود لفظ کرسی در آن (وسع کرسیه ) و به جهت اشاره به "کرسی سلطه خداوند" است . نامگذاری در روایات وارد شده است.
از طرف دیگر در روایات برای تلاوت بعض سوره ها یا بعض آیات، آثار خاصی وعده داده شده است، مثلا برای تلاوت آیه الکرسی روایاتی داریم که در آن ها برای تلاوت این آیه ، وعده هایی داده شده است. اما بدان معنا نیست که فقط این آیه ها و سوره ها، مفید و مؤثر اند و دیگر آیات و سوره ها فایده و تاثیری ندارند.
همه سوره ها و آیات و کلمات قرآن نور، هدایت و شفا هستند. هیچ سوره یا آیه یا کلمه بی اهمیتی در آن نیست،ولی در آیات و سوره ها بعضی به معارف بسیار بلندی اشاره دارد ،مثل سوره حمد یا سوره توحید یا آیه نور که به بلندترین معارف اشاره دارد که درک و فهم آن معارف از عهده غالب افراد بر نمی آید. به بیان قرآن "وَ ما يَعْقِلُها إِلاَّ الْعالِمُون" (1) . بعضی خصوصیت ویژه دارند و بدین جهت مورد عنایت ویژه قرار می گیرند. قرآن مجموعه درّهای گرانبها است که در این بین بعضی سوره ها و آیات، درّ شاهوار می باشند.
دليل اهميت آية الكرسى‏
اهميت فوق العاده آية الكرسى از اين نظر است كه مجموعه‏اى از معارف اسلامى و صفات خداوند، اعم از صفات ذات و فعل، مخصوصا توحيد در ابعاد مختلف را در بر گرفته، اين اوصاف كه به دوازده بخش بالغ مى‏شود و هر كدام مى‏تواند ناظر به يكى از مسائل تربيتى انسان باشد، قابل دقت است.به گفته ابو الفتوح رازى هر يك از اين صفات، يكى از مذاهب باطل را نفى مى‏كند . به اين ترتيب، دوازده تفكر باطل و نادرست به وسيله آن اصلاح مى‏شود. (2)
در آخر چند روایت در فضیلت آیه الکرسی نقل می کنیم:
قال رسول الله صلى الله عليه وآله لعلي :" يا علي ، عليك بتلاوة آية الكرسي في دبر صلاة المكتوبة، فإنه لا يحافظ عليها إلا نبي أو صديق أو شهيد؛ (3)
یا علی! بر تلاوت آیه الکرسی بعد از نماز های واجب مداومت داشته باش که این سیره انبیا ، صدیقین و شهیدان است.
قال أبو عبد الله ( عليه السلام ): ألا أخبركم بما كان رسول الله ( صلى الله عليه و آله ) يقول إذا أوى إلى فراشه ؟ قلت: بلى، قال : كان يقرأ آية الكرسي و يقول: " بسم الله آمنت بالله و كفرت بالطاغوت، اللهم احفظني في منامي وفي يقظتي؛ (4)
امام صادق فرمود: آیا به شما خبر دهم که رسول خدا هنگام رفتن به رختخواب چه تلاوت می کرد؟ایشان آیه الکرسی را تلاوت
می کرد و می فرمود: به نام خدا و با ایمان به خدا و کفر به طاغوت ، خدایا !مرا در خواب و بیداری حفظ کن.
امام سجاد از رسول خدا روایت می کند:
من قرأ أربع آيات من أول البقرة و آية الكرسي و آيتين بعدها و ثلاث آيات من آخرها لم ير في نفسه و ماله شيئا يكرهه و لا يقربه شيطان و لا ينسي القرآن؛
هر کس چهار آیه اول بقره و آیت الکرسی و دو آیه بعد و سه آیه آخر سوره بقره را تلاوت کند ،در جان و مال خود چیزی که خوش نداشته باشد، نمی بیند. شیطان به او نزدیک نمی شود و قرآن را فراموش نمی نماید. (5)
امام صادق فرمود:
اقرأ آية الكرسي و احتجم أي يوم شئت و تصدق و اخرج أي يوم شئت ؛
آیت الکرسی را بخوان . هر روزی خواستی ،حجامت کن (برای رفع نحوست حجامت در بعض ایام) و صدقه بده و هر روزی خواستی سفر کن (برای رفع نحوست سفر در بعض ایام) (6)
براي اطلاعات بيش تر به تفسير تسنيم آيت الله جوادي ذيل همين آيه مراجعه بفرماييد.
پی نوشت ها:
1. عنکبوت (29) آیه 43.
2 . تفسير نمونه،آيت الله مكارم ، دارالكتب الاسلاميه،تهران 1374، ج‏2، ص 277(تفسير ابو الفتوح رازى، ج 2 ،ص 327.)
3. حمیری، قرب الاسناد،چ اول، قم، مهر، 1413 ق، ص 118.
4.کلینی، کافی ،چ پنجم، تهران، اسلامیه، 1363 ش، ج2، ص 536.
5. همان، ص 621.
6. همان، ج 8، ص 273.