ادامه بحث ازدواج موقت

پرسشگر گرامی با سلام و سپاس از ارتباطتان با این مرکز
در ابتدا از دقت و پیگیری شما درمورد مطالب مطرح شده قدردانی نموده و امیدواریم که روز به روز بر معرفت و شناخت ما و شما نسبت به احکام دین افزوده گردد.
به چند نکته توجه فرمائید:
1.در مباحث علمی پیرامون احکام دینی،اشاره کردن به نظر یک کارشناس ژاپني به عنوان دلیل حكم نیست،بلکه صرفا نگاهی از منظر بیرونی و از زاویه یک غیر مسلمان به این حکم می باشد تا بتوان قضاوت روشن تري نسبت به حكمت وضع چنين قانوني به لحاظ عقلي و منطقي داشته باشيم.
2.مثال هائي كه در تبين مطالب ذكر شد، براي مشخص نمودن پيشينه و زمينه متعه در صدر اسلام و به عنوا قرينه اي براي مشخص شدن فلسفه وضع اين قانون بود اما طبق نكته معروف كه گفته مي شود :مثال انسان را از يك جهت به مطلب نزديك مي كند و از ساير جهات دور مي كند، در مثال تعلق يارانه ها به اقشار جامعه نيز توجه شود كه هدف تبيين اين نكته بود كه در ازدواج موقت هدف رهائي قشر خاصي از فشار بوده اما اين به اين معنا نيست كه تمام وي‍ژگي هاي نظام تقسيم يارانه ها قابل تطبيق بر ازدواج موقت مي باشد،همان طور كه نمي توان بيان اين حكمت در مورد ازدواج موقت را به معناي ناديده گرفتن ساير حكمت ها گرفت كه به برخي از آن ها در نكات بعدي اشاره مي شود . اگر چه موافق مطلب شما نيستيم كه دود تقسيم يارانه ها بيش تر به چشم چه كسي رفت اما بر فرض هم قشر مستضعف در اين جا فشار بيش تري ديده باشند،نبايد از اين مثال و آن هم از زاويه ديگر نتيجه گيري نمود.
3.در مورد داستاني كه در صدر اسلام و در جنگ در مورد ازدواج موقت بيان شد ، اولا تطبيق آن بر جبهه هاي نبرد در ايران اسلامي صحيح نيست ،چون شرايط و نياز جنسي افراد حاضر در آن زمان در سپاه اسلام و شرايط نظامي و تعداد افراد و ... با شرايط و روحيات و نيازهاي رزمندگان اسلام در جبهه هاي ايران و ... كاملا متفاوت بود.
ثانيا:با توجه نگاه منفي عمده مردم به ازدواج موقت به ويژه در كشور ما و با توجه به شخصي بودن اين مسائل، اگر هم چنين اتفاقي در جبهه هاي ما صورت هم مي گرفت، امكان رسانه اي شدن آن نبود.
4.يكي از آفت هاي مطالعه روايات توسط افراد غیر متخصص، يكجانبه نگري و عدم توجه به فضائي است كه امام در آن شرايط به انجام كاري سفارش و يا نهي مي كنند.البته اين كار دشواري است كه فهم آن مقدمات زيادي را مي طلبد كه عمدتا فقها به آن
پرداخته اند، ولي اجمالا در پاسخ قبلي اشاره شد كه:
گاهي در اثر حاكم شدن يك جو خاص بر جامعه در اثر عوامل گوناگون ،يك حكم الهي در آستانه انحراف و فراموشي و يا بدعت گذاري قرار مي گرفت. لازم بود امام معصوم به اذن خداوند با تشويق و يا ترغيب و يا برعكس تحذير و تنبيه موقت همچون طبيب كه موقتا فرد را به خوردن يك غذا تشويق مي كند و يا بر حذر مي دارد ،براي درمان انحراف و يا بدعت افراد را در آن برهه خاص ترغيب و يا تنبيه كنند، در مورد ازدواج موقت نيز در زماني كه تحت شرايط حاكم بر جامعه و تبليغ منفي عليه ازدواج موقت بدعتي صورت گرفت و اين عمل حرام اعلام شد،امام معصوم وارد عمل شد و با بيان فضيلت و تشويق افراد مانع فراموشي و يا تغيير اين حكم الهي شد. اما در كنار تشويق ها و ترغيب هاي كلي حضرت مانع خروج افراد از حيطه تشريع اين حكم مي شوند. به كساني كه بدون داشتن نياز قصد انجام چنين كاري را داشتند، فهماندند كه علت تشويق ها و ترغيب ها چيست (يعني درست است كه خداوند در انجام اين كار ثواب نهاده ،ولي راه رسيدن به ثواب فراوان است. برويد و فكر ديگر كنيد ).
5. اما در خصوص آسيب ديدن قشر زن و يا مرد از ازدواج موقت:
اولا خداوند متعال هر حكمي را بيان مي كند،از طريق وحي و عقل شرايط و ويژگي هاي آن را نيز تبيين مي كند. به انسان توصيه
مي كند قبل از ورود به هر عملي ابتدا جوانب و شرايط را بسنجد. اگر در مورد عملي اطلاع كافي ندارد، وارد نشود(1). نهي مي كند كه با ورود به عرصه اي كه جوانب كار را خوب نسنجيده اي، خود را به هلاكت نينداز. (2) حال اگر فردي بدون توجه به اين شرايط و حدود وارد عملي شد و آسيب ديد، جز خود نبايد كسي را سرزنش كند. نبايد آسيب را به حكم الهي نسبت دهد.
دوم: نياز زن به مسائل جنسي بيش تر جنبه عاطفي و احساسي دارد .اين نياز در سايه تكيه به يك همسر دائمي تامين مي شود. در نگاه اوليه هرگز به يك دختر توصيه به ازدواج موقت نمي شود. به خانمي هم كه به هر دليلي مثل طلاق و يا فوت شوهر قصد ازدواج دارد، در درجه اول اقدام به ازدواج دائم توصيه مي شود. اما در صورتي كه امكان چنين ازدواجي فراهم نباشد و از طرفي نياز جنسي او انجام ازدواج موقت را ايجاب مي كند، با ملاحظه چند نكته آسيب نخواهد ديد :
1.با توجه به اينكه در تعيين مهر و مدت عقد زن كاملا اختيار دارد، مي تواند با دقت در انتخاب همسر مطلوب خود براي زمان طولاني ازدواج نمايد و گرنه از ازدواج كوتاه مدت خود داري كند.
2.فردي را انتخاب كند كه با توجه به داشتن شرايط همسر ايده آل امكان تبديل ازداوج موقت به دائم در او باشد،به ويژه در عقد هاي طولاني مدت كه نوعا يا تمديد مي شوند و يا تبديل به دائم مي شوند.
3. در صورت نبودن هيچ يك از اين شرايط و كوتاه بودن مدت عقد از دل بستن و تعلق خاطر پيدا كردن به طرف مقابل خودداري نمايد، اگر چه غالبا در چنين ارتباط موقت و جهت داري تعلق خاطر به وجود نمي آيد.
سوم:اگر با رعايت اين نكات مانع آسيب روحي و احساسي زن شود، ديگر در بقيه مسائل بين زن و مود تفاوتي نيست كه تصور شود كسي از اين حكم الهي ضرر كند ، يعني اگر ثوابي بيان شد، مختص مرد نيست . روايات اين ثواب را مطلق بيان نموده است. اگر لذتي در ارتباط باشد، اگر سهم زن بيش تر نباشد، كم تر هم نيست.
مراد شما از زن آزاد و غير آزاد خيلي روشن نيست اما اجمالا بيان شد كه زن تا قبل از ازدواج كاملا مختار است كه در انتخاب همسر خود دقت كند، ولي پس از انتخاب و ازدواج تا زمان انقضای زمان اين ازدواج ديگر نمي تواند به ازدواج ديگري بپردازد. محدوديت عوامل مختلفي دارد كه اصلي ترين آن ها توجه به نياز عاطفي و احساسي زن به مقوله ازدواج از يك طرف و ضابطه مند بودن اين قانون و پرهيز از اختلاط نسل ها و فرزندان احتمالي متولد شده از اين طريق از طرف ديگر مي باشد. به هر حال با ورود به اين ازدواج بايد شرايط آن را هم در نظر بگيرد.

پي نوشت ها:
1.اسراء (17) آيه 36.
2. بقره (2) آيه 195.