با عرض سلام و خسته نباشید خدمت شما عزیزان می خواستم بپرسم چگونه خیرات ، صدقه ، خواندن قرآن ، خواندن نماز و ... به مردگان در عالم برزخ می رسد ؟ و چگونه به آنها کمک می کند ؟
پرسشگر گرامي با سلام و سپاس از ارتباطتان با اين مركز
طبق آموزههای وحیانی هر گونه کار خیر و انجام کارهای نیک به نیت اموات اگر خالص و براي خدا باشد، به حال آن ها مفید و اثربخش است . این معنا از روایاتی به دست می آید که کردارهای خیر بازماندگان که به نیت مرده انجام می شود، به انسان می رسد ، همچنان که برخی روایات دلالت می کند کارهای خیری که انسان انجام می دهد ، تا زمانی که مردم از آن سود ببرند، نفع آن در عالم دیگر به انسان می رسد.
امام صادق (ع) فرمود: وقتی مؤمنی مُرد، شش چیز است که پس از مرگ وی به او می رسد و ثوابش در نامه عمل او ثبت می گردد:
- فرزند صالحی که برای وی طلب آمرزش و استغفار نماید.
- قرآن یا کتابی از او باقی بماند و مورد استفاده دیگران قرار گیرد.
- نهالی بکارد و دیگران از آن نهال بهره مند شوند.
- چاهی حفر کند تا مردم از آب آن چاه در آشامیدن یا زراعت بهره ببرند.
- صدقه جاریه: انجام کارهای خیریّه ای که استفاده از آن تداوم داشته باشد. مثل ساختن مسجد، بیمارستان، راه و جاده، مدرسه و ...
- سنّت و روش اخلاق پسندیده ای که پس از وی بدان عمل می شود . (1)
رسول گرامي اسلام (ص) فرمود: «صدقه حرارت قبرها را از بين ميبرد». (2)
روايتي از حضرت صادق (ع) نقل شده، که از آن استفاده ميشود ثوابهايي که در عالم برزخ به مؤمن ميرسد، تا قيامت ادامه خواهد داشت. حضرت فرمود: «هر کس نزد قبر مؤمني هفت مرتبه سوره إنّا أنزلنا را بخواند، خداوند فرشتهاي ميفرستد که پيش قبر ميت، خدا را عبادت کند. خداوند ثواب عبادت فرشته را براي ميت و کسي که إنّا أنزلنا را خوانده مينويسد، تا زماني که خداوند وي را به واسطه اين عمل وارد بهشت کند».( 3) يکي از صحابه از حضرت رسول (ص) نقل کرده : «براي مردگان خود هديه بفرستيد»، گفتم: هديه مردگان چيست؟ فرمود: «صدقه و دعا» و اضافه فرمود: «ارواح مؤمنان هر جمعه به آسمان دنيا مقابل خانههاي خود ميآيند و فرياد ميکنند... اي خانواده من، پدر ، فرزندان و خويشان من، بر ما مهرباني کنيد. آن چه در دست ما بود، عذاب و حساب آن ها بر ما است . نفعش براي غير ما. اي خويشان ما، به درهمي يا قرص ناني يا جامهاي ما را کمک کنيد تا خداوند شما را از جامههاي بهشت بپوشاند». (4)
در روايتي ديگر ميفرمايد: «هر صدقهاي که براي مرده داده ميشود، فرشتهاي آن را ميگيرد. در طبقي از نور ... ميگذارد. بر لب قبر ميايستد. با صداي بلند ميگويد: اي اهل قبور، درود بر شما، بگيريد اين هديه را که بستگان تان براي شما فرستادهاند!». (5)
بنا بر آن چه كه از نياز انسان در عالم برزخ و قيامت به اعمال صالح بيان شد و امکان بهره مندی پس از مرگ، از خیراتی که در دنیا انجام شده، هر انسانی را تحریک می کند که در طول حیات خود، خیرات و اعمال صالحی را از خود باقی بگذارد تا پس از مرگ به واسطه بهره مندی مردم از این امور، زمینه طلب مغفرت مردم برای او و دیگر بهره مندی های معنوی برایش فراهم گردد ؛ همچنین در نوع برخورد با دیگران به خصوص بستگان به گونه ای برخورد نماید و یا در تربیت فرزندان شیوه ای را برگزیند که دعای خیر آن ها و آمرزش طلبی آنان پس از مرگش برای او وجود داشته باشد .
نيز انسان را براي انجام كار خير و هديه كردن ثواب آنها براي از دنيا رفتگاني كه دسترسي به اعمال خير ندارند و نيازمند هداياي خير ما هستند تشويق مي كند.
در هر حال روايات زيادي در اين خصوص وارد شده كه حاكي از نياز شديد اموات به صدقات و خيرات بازماندگان براي ان هاست و اين خيرات همانگونه كه از روايات به دست مي آيد ،به صورت تخفيف در عذاب يا درجات بالاتر و پاك شدن گناهان تا حدي كه انسان گنهكار را وارد بهشت مي سازد، و انواع و اقسام هدايا و نعمات بهشتي و برزخي به آن ها مي رسد.
كتابهايي كه در اين زمينه مي توانيد مطالعه كنيد :
1. معادشناسي، سيد محمد حسين تهراني، انتشارات حكمت، قم، 1402 ق.
2. معاد در قرآن، آيت الله جوادي آملي، نشر اسراء، قم، 1380.
3. عدل الهي، شهيد مطهري، انتشارات شركت سهامي انتشار، تهران.
4. معاد از نظر روح وجسم، فلسفي، محمد تقي، نشر هيئت نشر معارف اسلامي.
5. دستغيب، سيد عبدالحسين، معاد، انتشارات رهنما، تهران.
پی نوشت :
1. شيخ صدوق، الخصال، ج 1،ص 323، انتشارات جامعه مدرسين قم، 1403 هجرى قمرى .
2.محمدي ري شهري ، ميزان الحکمه، قم،موسسه دارالحدیث ، 1416هـ.ق، ماده صدقه، شماره 10342.
3.ابن قولويه قمي، کامل الزيارات، نجف اشرف ، انشارات مرتضويه ، 1356 هـ.ش ،ص 222.
4. محدث قمي، مفاتيح الجنان، بخش زيارت قبور مؤمنين.
5.همان.
