وحدت فرق مختلف چیست؟
پاسخ:
@@@@پرسشگر گرامي با عرض سلام و سپاس به خاطر ارتباطتان با اين مركز
یکی از ضرورتهای جامعه اسلامی همگرایی جهانی است که باید در قالبهای مختلف به وجود آید و از عوامل و آسیبهای وحدت اسلامی پرهیز گردد. در آیات و روایات متعدد مسلمانان به وحدت اسلامی سفارش شدهاند.(1) امام علی(ع) یکی از علل 25 سال سکوت خود در برابر خلفا را حفظ وحدت اسلامی دانست(2) و همگان را به وحدت اسلامی سفارش نمود.(3)
مصلحان و آزادیخواهان جهان اسلام مانند سید جمالالدین اسدآبادی و امام خمینی مسلمانان را به همگرایی فراخوانده و از آنان خواستند از طرح مسایل اختلافی دوری کنند. نتیجه اختلاف، عقبماندگی و سلطهپذیری است. در قرآن آمده است: «و لا تنازعوا فتفشلوا و تذهب ریحکم».(4)
در جاي ديگر نیز مسلمانان را برادر خوانده(5) و به وحدت سفارش میکند: «و اعتصموا بحبل الله جمیعاً و لا تفرقوا...»(6)
بر اساس این آیه شریفه و روایات متعدد دیگر، باید مسلمانان اتحاد داشته باشند. امامان نیز به ما یاد دادهاند که باید مسلمانان متحد باشند. وحدت و یکپارچگی امت اسلامی نزد آنان از اهمیت ویژهای برخوردار میباشد؛ چنان که امام علی(ع) در مقابل حق به غارت رفته خویش 25 سال سکوت کرد، ولی از هیچ تلاشی برای اتحاد مسلمانان خودداری نورزید. امام یکی از علل اتحاد خود با خلفا را حفظ اسلام و رعایت مصالح اسلامی دانست: «به خدا سوگند! اگر بیم تفرقه میان مسلمانان و بازگشت کفر و تباهی دین نبود، رفتار ما با آن ها طور دیگر بود...».(7)
متأسفانه برخی از مسلمانان مصالح جهان اسلام را نادیده گرفته، به اختلاف دامن میزنند، غافل از این که طرح مسایل اختلافی جامعه اسلامی را دچار مشکل و عقبماندگی مینماید.
جمهوری اسلامی ایران در راستای ایجاد اتحاد اسلامی، گامهای بلندی برداشته و از مردم ایران خواسته است که از طرح مسایل اختلافی پرهیز کنند.
البته معنای وحدت اسلامی آن نیست که شیعیان از اصول عقاید خود دست بردارند و یا اهل سنت از عقاید خود دست بردارند. این امر مشکل و حتی غیر ممکن میباشد. معنای وحدت اسلامی آن است که از اختلافات پرهیز کنند و در برابر دشمنان در صفوف فشرده متحد شوند. وحدت به این معنا هم امکانپذیر است و هم از ضروریات جامعه است.
در جامعه اسلامی عوامل و مؤلفههای متعددی وجود دارد که با بهرهگیری از آن ها میتوان وحدت ایجاد کرد. مسلمانان به خدا و پیامبر(ص) واحد عقیده دارند که از عوامل مهم وحدت است. از سوی دیگر قرآن و اسلام نیز به عنوان دو عامل محوری میتوانند عامل وحدتساز باشند. بدینسان مسلمانان میتوانند ضمن حفظ باورها و مسایل اعتقادی خود، از طرح مسایل اختلافی پرهیز کنند.
باید عوامل اختلاف برانگیز را شناسایی کرد آن را تضعیف نمود یا از بین برد.
در واقع برای اتحاد باید دو کار انجام داد:
بر اصول و معارف و احکام مشترک و هر چیزی که موجب نزدیکی شود ،تأکید و تقویت کرد.
دوم اینکه عوامل اختلافانگیز را از بین ببریم.
پینوشتها:
1. نهج البلاغه، خطبه 5.
2. همان، خطبه 119؛ سیری در نهج البلاغه، ص 178 به بعد.
3. همان، خطبه 5.
4. انفال (8) آیه 46.
5. حجرات (49) آیه 10.
6. آل عمران (3) آیه 103.
7. مرتضی مطهری ، سیری در نهج البلاغه، ص 180.
