با سلام آیا ارتباط تلفنی با دختری نا محرم اشکال شرعی دارد؟ راه حل چیست؟ با توجه به اینکه دختر و پسر از هم دور هستند و امکان خواندن صیغه بطور مستقیم نیست؟ آیا می توان تلفنی یا از راه دیگری غیر از تماس رو در رو صیغه را خواند؟ لطفا برای دوری از گناه مرا هدایت کنید؟

پرسشگر گرامي با سلام و سپاس از ارتباطتان با اين مركز
برای روشن شدن پاسخ به نکات زیر توجه نمایید :
1) به طور کلی، ارتباط تلفنی همانند دیگر صورت های صحبت کردن زن و مرد یا دختر و پسر نا محرم، اگر مفسده‏اى نداشته باشد و خوف وقوع در حرام نباشد و از روى شهوت صورت نگیرد، و اصلا کلماتی که شهوت را تحریک می کند، به کار برده نشود، اشکالى ندارد و اگر حرف های شهوی مطرح شود ، یا از گفتگو ، شهوت، تهییج شود، جایز نیست و باید از آن پرهیز شود . (1)
صحبت کردن های غیر ضروری از مناسب ترین زمینه های نفوذ شیطان است. ناخود آگاه انسان را به روابط غیر اخلاقی سوق می دهد . تجربه های مکرر نشان داده ، این گونه گفتگوها اگر در آغاز هم قصد سوء و خلاف و لغزشى در میان نباشد، در ادامه راه به مسیر نادرست مى‏انجامد.
به همین خاطر برخی مراجع فرموده اند: با توجه به این که ارتباط و نامه نگاری دختر و پسر نامحرم، چه از طریق تلفن و چه از طریق شبکه اینترنت و چت و چه از راه های دیگر غالبا منشأ فساد است ، جایز نیست و گناه است. (2)
برادر گرامی!
ارتباط با جنس مخالف ، هر چند تلفنی باشد، آسیب‏ زننده و چراگاه شیطان است و آثار و تبعات زیان باری هم به دنبال دارد که باید از آن پرهیز شود.
2) در مورد خواندن صیغه به صورت تلفنی :
متاسفانه نام مرجع تقلید خود را ننوشته اید تا براساس آن پاسخ دهیم . در هر حال پاسخ تان این است که :
اگر شما و طرف مقابل تان ، شرایطی را که مرجع تقیلدتان برای ازدواج موقت در رساله اش ذکر کرده رعایت کنید که از جمله آن ها اذن و اجازه پدر دختر است ، خواندن عقد از طریق تلفن اشکال ندارد و عقد صحیح است .

3) بهترین راه برای رهایی از رابطه حرام و گناه آلود ، ازدواج و عقد شرعی است.
قرآن کریم در این مورد می‏فرماید: «وَ أَنکِحُوا الْأَیَامَى مِنکُمْ وَ الصَّالِحِینَ مِنْ عِبَادِکُمْ وَ إِمَائِکُمْ إِن یَکُونُوا فُقَرَاء یُغْنِهِمُ اللَّهُ مِن فَضْلِهِ وَاللَّهُ وَاسِعٌ عَلِیمٌ». (3)
در این آیه ابتدا جوانان را بر ازدواج تشویق کرده و به آنان امید داده که فقر را مطرح نکنند؛ زیرا با اتخاذ شیوه صحیح و منطقی در زندگی و امید به رحمت و فضل خدا، مشکل حل می‏گردد.
تجربه و سرگذشت انسان‌های مجرب نشان می دهد که علاج موثر ،غیر از ازدواج را نمی طلبد. بنابراین بهترین و موثرترین راه برای کنترل غریزه ازدواج است . چه بسا در برخی موارد که انسان به گناه می افتد،واجب است که ازدواج کند . انسان برای انجام دادن موضوع واجب باید کوشش نماید که حتی المقدور صورت گیرد . مانند همه تکالیف واجب باید انجام پذیرد . آرام آرام مسئله را با مادر و پدر یا نزدیکانی که در فراهم کردن زمینه ازدواج شما می توانند موثر باشند ، مطرح کنید.
در صورت عدم وجود شرایط حتی به صورت نسبی تا زمان رسیدن به شرایط و انجام این امر ،تنها راه آن است که غریزه جنسی خود را به طور موقت کنترل کنید. طبیعی است برای کنترل غریزه جنسی باید از برخی راهکارها کمک بگیرید.
در صورت نبود امکانات ازدواج، قرآن می‏فرماید: «وَ لْیَسْتَعْفِفِ الَّذِینَ لَا یَجِدُونَ نِکَاحًا حَتَّى یُغْنِیَهُمْ اللَّهُ مِن فَضْلِهِ » . (4)
خداوند در این آیه، دستور به عفاف و عفت نفس می‏دهد . این بهترین شیوه و روشی است که با به کار بستن آن روح ایمان و تقوا در انسان پرورش می‏یابد . به صورت نسبی تا زمان رسیدن به آن شرایط و انجام این امر این توان را به شما می دهد که غریزه جنسی خود را کنترل کرده و از حرام دور شوید. همچنین سبب تقویت اراده و تسلط بر نفس می‏شود . روحیه عفت در انسان زنده می‏گردد.
راهکارهای زیر شما را در رسیدن به این مقصود یاری می کند:
1. پرهیز از فکر و ترسیم صحنه‏های محرک در ذهن و خیال.
عبدالله بن سنان از امام صادق(ع) نقل می‏کند: عیسی به اصحاب خود گفت:... موسی به شما دستور داد که زنا نکنید . من به شما دستور می‏دهم که فکر زنا هم در سر نپرورانید تا چه رسد به این که زنا کنید ،زیرا کسی که خیال زنا کند، مانند کسی است که در خانه‏ای نقش و نگار شده ، دود و آتش به پا کند. چنین کاری گر چه خانه را نمی‏سوزاند ، ولی زینت و صفای آن را تیره کرده و فاسد می‏کند. (5)
2. دوری از نگاه‏های مسموم و مناظر تحریک‏آمیز.
قرآن کریم در دو آیه دستور به چشم پوشی از نگاه حرام و هوس‏آلود داده است. در آیه اول می‏فرماید: «قل للمؤمنین یغضّوا من ابصارهم و یحفظوا فروجهم...؛ به مؤمنان بگو دیدشان - را از نامحرمان - فرونشانند . نهانگاه‏های خود را - از وقوع در حرام - نگه دارند».
در آیه بعدی می‏فرماید: «وَقُل لِّلْمُؤْمِنَاتِ یَغْضُضْنَ مِنْ أَبْصَارِهِنَّ وَیَحْفَظْنَ فُرُوجَهُنَّ ...؛ (6) به زنان مؤمن بگو - چشم های شان را فرو گیرند . نهانگاه‏های خویش را محافظت کنند».
در هر دو مورد خداوند نخست دستور به مراقبت از نگاه تحریک آمیز و عفت چشم می‏دهد .آن گاه به حفاظت از عورت فرمان داده است.
رسول اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) می‏فرمایند: «النظره سهم مسموم من سهام ابلیس فمن ترکها خوفا من الله اعطاه الله ایمانا یجد حلاوته فی قلبه؛ (7) نگاه هوس‏آلود - تیری است مسموم از تیرهای شیطان . هر کس آن را به جهت خوف الهی ترک کند، خداوند ایمانی به او می‏بخشد که حلاوت آن را در قلب خود احساس می‏کند» .
3. گوش ندادن به آوازها و موسیقی‏های تحریک‏کننده و مبتذل.
در حدیثی از حضرت صادق (ع) آمده است:
ان رجلا سأله عن سماع الغناء فنهی عنه و تلی قول الله عز وجل: «إِنَّ السَّمْعَ وَالْبَصَرَ وَالْفُؤَادَ کُلُّ أُولئِکَ کَانَ عَنْهُ مَسْؤُولاً (8) و قال یسأل السمع عما سمع و الفؤاد عمّا عقد و البصر عما ابصر؛ (9) مردی از حضرت درباره شنیدن آواز محرک پرسید. حضرت از آن نهی کرده و این آیه را خواند: به یقین گوش و چشم و دل هر یک مورد بازخواست خواهند بود. گوش از آنچه شنیده و قلب از آنچه بدان دل بسته و چشم از آنچه دیده است ، بازخواست خواهند شد.
4. دوری از نشست‏های غفلت ‏زا و معاشرت با دوستان ناباب و گوش سپردن به سخنان تحریک‏آمیز.
از حضرت امام باقر(عِلیه السلام ) روایت شده است: «من اصغی الی ناطق فقد عبده، فان کان الناطق یؤدی عن الله عزوجل فقد عبدالله و ان کان یؤدی عن الشیطان فقد عبد الشیطان؛ (10) هر کس به سخن گوینده‏ای گوش فرا دهد، او را بندگی کرده است، پس اگر ناطق از خدا بگوید، شنونده، خداوند را بنده شده ؛ اگر از شیطان و سخنان شیطانی بر زبانش جاری کند ، بندگی شیطان کرده است» .
5. اعتدال در خوردن.
پرخوری و بی‏نظمی در خوردن در ذخیره‏سازی و انباشتن مواد مؤثر است، ولی در صورت اعتدال و کم‏خوری سهم ناچیزی از آن صرف تهیه آن مواد می‏شود.
پیامبر گرامی(ص) ، پس از آن که جوانان را به ازدواج ترغیب می‏کنند می‏فرمایند: «هر کس قدرت بر ازدواج ندارد و روزه بگیرد ، روزه نیروی غریزه او را تضعیف می‏کند». (11)
6. ورزش و سرگرمی‏های مفید.
با وجود فراغت، هم مواد غذایی در تقویت غریزه به مصرف می‏رسد ؛ هم‏ فکر و خیال مصروف چاره‏سازی آن می‏شود. در روایات بر اشتغال و کار و پرهیز از فراغت تأکید بسیار شده است.
حضرت امام صادق (ع) در حدیث پردامنه «مفضل» می‏فرمایند:
«... و هکذا الانسان لو خلا من الشغل لخرج من الاشر والعبث و البطر الی ما یعظم ضرره علیه و علی من قرب منه...؛ (12) انسان اگر بیکار و فارغ باشد، به بیهودگی و سرمستی دچار می‏شود . بر اثر آن به مسایلی مبتلا می‏شود که زیان آن هم بر خود و هم بر نزدیکان او سنگینی خواهد کرد...».
7. تلاوت قرآن.
انس با قرآن، تلاوت، تدبر و تفکر در مضامین آن، شفای هر دردی است که به سرعت کار هر پریشانی را رو به سامان می‏برد . زخم‏های پنهان را التیام می‏دهد . همت‏ها را تا آسمان‏ها بالا می‏برد. بشر را از فرو رفتن در عالم حیوانات نجات می‏بخشد.
امیرمؤمنان(ع) می‏فرمایند:
«و تعلّموا القرآن فانه ربیع القلوب و استشفوا بنوره فانه شفاء الصدور و احسنوا تلاوته فانه انفع القصص؛ (13) قرآن را فرا گیرید. زیرا قرآن بهار دل هاست . از نور آن بر مرض‏ها و دردهای خود مرهم بگذارید، زیرا آن داروی شفابخش سینه‏هاست . آن را نیکو تلاوت کنید که سودمندترین قصه‏هاست».
البته راهکارهای دیگری نیز وجود دارد که در صورت تمایل در مکاتبات بعدی بنویسید تا پاسخ دهیم. منتظر نامه های بعدی شما هستیم.
موفق باشید!

پى نوشت‏ها:
1. سؤال تلفنی از دفتر آیة الله خامنه ای. (7740001-0251)؛ آیت الله مکارم، مسایل کثیر الابتلا، س 89 ؛ آیت الله بهجت، استفتائات ،ج4، سئوال 5302.
2. آیت الله مکارم ، استفتائات ، ج 3، ص257، س 683؛ احکام بانوان، ص 195؛ آیت الله بهجت ،استفتائات ، ج4 ، سئوال 5302.
3. نور (24) آیه32.
4. همان، آیه 33.
5. وسائل‏الشیعه، چاپ ایران، کتابفروشی اسلامیه، ج 14، ص 240.
6. نور (24) آیه31.
7. الاخلاق، سید عبدالله شبر، قم، انتشارات بصیرتی، ص 127.
8. إسراء (17) آیه 36.
9. مستدرک‏الوسائل، چاپ قدیم، ج 2، ص 459، ابواب یکتسب به، باب 80.
10. وسائل‏الشیعه، ج 12، ص 236.
11. مستدرک الوسائل، ج 2، ص 531.
12. بحارالانوار، تهران، انتشارات دارالکتب الاسلامیه، ج 3، ص 87.
13. وسائل‏الشیعه، ج 4، ص 825 .