آخرت

پرسشگر گرامي با سلام و سپاس از ارتباطتان با اين مركز دین و اصول اعتقادی به مفهوم تکالیف در آخرت مطرح نیست، ولی حقیقت باورهای دینی در آخرت برای انسان ظهور می کند . انسان بالعیان آموزه های دینی و اعتقادی خود را مشاهده می کند .با علم حضوری آن ها را درک می نماید .
نحوه حضور انسان در روز قیامت به همان صورتی است که در دنیا بوده و از دنیا رفته است؛ اما نحوه مرگ او موجب تغییر در حشر انسان به صورت دنیایی شان نمی شود. چون بدن ها به هر نحوه­ای که از دنیا رفته باشند، بالاخره در خاک می پوسد و متلاشی می­شود و دوباره به اذن الهی زنده می­گردد . اما این که افراد در چه سنی در روز قیامت محشور می­شوند ، در این باب در سه محور مطالبی اشاره می شود:
الف) از قرآن و روایات و دلائل عقلی می‏توان استفاده کرد در همان سنی که از دنیا رفته‏اند، محشور می‏شوند. (1) اما از قرآن به دو آیه اشاره می‏شود:
1. بار دیگر در صور دمیده می‏شود. ناگهان آن ها از قبرها شتابان به سوی (دادگاه) پروردگارشان می‏روند. (2)
از ظاهر آیه استفاده می‏شود که با آخرین سنی که از دنیا رفته‏اند، محشور می‏شوند.چون اولا از آيه بر مي آيد كه فاصله بين بيرون آمدن از قبر و محشور شدن وجود ندارد تا سن آن در آن فاصله بيش تر گردد .
ثانيا معنا ندارد كه كسي در سن پيري بمیرد، ولي به هنگام قيامت با سن جواني از قبر بيرون آيد .
2. " اینکه رستاخیز آمدنی است، و شکی در آن نیست و خداوند تمام کسانی را که در قبرها هستند زنده می‏کند". (3)
این آیه ظاهرش این است با همان بدن و همان سنی که از دنیا رفته‏اند ،محشور می‏شوند.
در روایتی می‏خوانیم: "کما تموتون تحشرون" چنان که می‏میرید، محشور می‏شوید(4). از پیامبر نقل شده به طفلی که از دنیا رفته،دستور داده می‏شود وارد بهشت شود، او می‏گوید: پدر و مادرم هم باید همراه من وارد شوند. (5) این حدیث نشان می‏دهد که قبل از ورود در بهشت و جوان شدن کودک در همان سنی که از دنیا رفته، یعنی در سن کودکی محشور می‏شود.
اما از نظر تحلیل عقلی هم می توان گفت: خرد اقتضا می‏کند که انسان در سنی که از دنیا رفته است ، محشور شود. زیرا بدنی که فشرده همه بدن های دوران عمر است، همیشه با روح بوده و از هر جهت تناسب و سنخیت با آن دارد و روح تنها با آن می‏تواند (مأنوس) باشد. مأنوسیت با آخرین لحظات عمر بدن بیش تر خواهد بود، جا دارد که انسان در سنی که از دنیا رفته است، محشور شود. (6)
ب) وضع سنی بهشتی‏ها:
از آیات قرآن استفاده می‏شود که در بهشت درد سر و خستگی و پیری وجود ندارد(7) . از آیاتی که در مقدمه ذکر شد، می‏توان حدس زد که بهشتی‏ها در بهترین سنی که قابل تصور است، زندگی می‏کنند، اما در روایات به صورت کلی بیان شده که انسان ها در بهشت (اعم از زن و مرد) جوان هستند. امام جواد (ع) فرمود: "لان اهل الجنة یکونون شباناً ؛ (8) اهل بهشت همه (مرد و زن) جوان محشور می‏شوند (و در بین آن ها پیر مرد و پیر زن وجود ندارد).
در روایات دیگری مساله مشخص‏تر بیان شده، پیامبر اسلام فرمود: مردان بهشتی در 33 سالگی و حوریه و زنان بهشتی در 16 سالگی می‏باشند. (9)
این روایت عمومیت دارد و شامل همه ساکنان در بهشت می‏شود.
ج) وضع سنی جهنمی‏ها:
در مورد جهنمی‏ها به روایت و آیه‏ای خاصی برخورد نشد که مساله را بیان کند، ولی از آیات و ادله‏ای عقلی که در قسمت سن محشور شدگان در روز قیامت مطرح شد،می‏توان استفاده کرد که با همان سن وارد جهنم می‏شوند، چون با بدنی که تا آخرین لحظه گناه نموده‏اند، بدنی که فشرده همه بدن های دوران عمر است و همیشه با روح بوده، باید عذاب شود که همان سنی است که از دنیا رفته‏اند.
جوان شدن سن بهشتی‏ها تفضلی است از جانب خداوند که در بهشت رنج و محنت و پیری نباشد و گرنه بهشتی ها هم قاعدتا باید در سنی که از دنیا رفته‏اند ،محشور شوند. البته اگر جوانی هم وارد جهنم شود ، معلوم نیست. چون طبق صریح قرآن "روز قیامت آن قدر طولانی است که کودکان را پیر می‏کند". بر اثر عذاب که باعث می‏شود لحظه به لحظه پوست بدن شان عوض شود. (10)

پی نوشت ها :
1. محسن فیض کاشانی ، تفسیر صافی، ج5، ص275، منشورات مؤسسه الاعلمی للمطبوعات، بی تا.
2. یس (36) آيه51 .
3. حج (22) آیه7.
4. محمد باقر مجلسي، بحار، ج7 ،ص43 ،نشر دار الاحيا التراث العربي، بيروت، 1403 ق.
5. شهید اول و ثانی، شرح لمعه، ج2، ص52. نشر مکتبة العلمیة.
6. استاد مکارم شیرازی، معاد و جهان پس از مرگ، ص338، نشر مطبوعات هدف ،قم، بی تا .
7. فاطر (35) آیه34.
8. طبرسی، احتجاج ، ج2، ص478 ،انتشارات اسوه ،تهران، بی تا.
9. آیةاللَّه دستغیب (ره)معاد، ص141. نشر کتابخانه مسجد جامع عتیق شیراز، چاپ اول، بی تا.
10. نساء (4) آیه 56.