اگر سوال وجواب در شب اول قبر انجام می شود پس سوال و جواب روز قیامت برای چیست؟
با سلام و تشکر به خاطر ارتباطتان با اين مرکز
در ابتدا بايد توجه داشته باشيد كه منظور از قبر در تعابير ديني همان عالم برزخ است و در نتيجه مراد از سوال و جواب در شب اول قبر همان پرسش هاي اوليه در هنگام ورود انسان به عالم برزخ مي باشد .
هر چند اطلاعات كامل و دقيقي از برزخ و حقيقت زندگي برزخي در دست نيست؛ اما سیمای زندگی برزخی به طور کلی چنین ترسیم شده است كه انسان پس از مرگ از جهت اعتقاداتی که داشته و اعمال نیک و بدی که در دنیا انجام داده ، مورد نوعي بازپرسی اجمالی قرار گیرد و پس از اين محاسبه اجمالی، طبق نتیجهای که گرفته شد، به یک زندگی شیرین و گوارا یا تلخ و ناگوار محکوم گردد و با همان زندگی در انتظار روز رستاخیز عمومی به سر برد،
حال انسان ، در زندگی برزخی بسیار شبیه است به حال کسی که برای رسیدگی اعمالی که از وی سر زده ، به یک سازمان قضایی احضار شود و مورد بازجویی و بازپرسی قرار گرفته ، به تنظیم و تکمیل پروندهاش بپردازند. آن گاه در انتظار محاکمه در بازداشت به سر برد ، با اين تفاوت كه اگر نيك رفتاري وي اجمالا ثابت شد، در موقعيت ايده آل و خوبي در برزخ خواهد بود و نوعي بهشت برزخي را تجربه خواهد نمود . (1)
در مجموع بايد گفت :
انسان در برزخ نوعی تجربه کمرنگ و موقت از حیات اخروی و زندگی پس از قیامت را پشت سر می گذارد که بسته به وضع رفتاری خود در دنیا با محاسبه ای مختصر شرایطی خاص را دارا می گردد ؛ یعنی اگر از اهل خیر و خوبی بود، زندگی خوب و خوشی را خواهد داشت ، اگر از اهل شقاوت و بدی بود ،زندگی بد و دردناکی را خواهد دید . اگر مخلوطی از نیکی و بدی را در دنیا گذراند ، در برزخ هم چنین وضعیتی را پیش روی خود خواهد دید .
بنا بر این حسابرسی و دیدن فرجام اعمال ، تنها منحصر در روز حساب و قیامت نیست و در برزخ هم نوعي محاسبه مختصر انجام مي شود . هر چند کامل ترین و بالاترین محاسبه خداوند در روز قيامت صورت خواهد گرفت؛ در عين حال چنان که بسیاری از ما هر روز نتیجه اعمال خود را در زندگی عادی می بینیم و بین حوادث گوناگون زندگی و اعمال گذشته ما ارتباط عمیقی برقرار است ، در برزخ هم همین ارتباط ها وجود دارد که نمونه هایی از آن را ذکر کردیم.
پینوشتها:
1. علامه طباطبایی، شیعه در اسلام، ص 101، نشر دار الکتب الاسلامیه، تهران 1348ش.
