تاریخ

پرسش: تاریخ
شرح :تاریخ حرکت علی(ع) از مدینه به کوفه و استقرار ش ؟
پاسخ:
پرسشگر گرامی با سلام سپاس از ارتباط تان با این مرکز.
گرچه تاریخ دقیق حرکت امام از مدینه به کوفه روشن نیست ، ولی از متون تاریخی استفاده می شود : علی (ع) بعد از بیعت مردم با وی در سال سی و پنچ هجری (1) و شورش طلحه و زبیر و به راه افتادن جنگ جمل ، از مدینه رهسپار بصره شد. بعد از شکست شورشیان در جنگ جمل امام کوفه را به عنوان مقر حکومت خود قرار داد. حضرت در 12 رجب سال 36 هجری ، در روز دوشنبه همراه گروهی از بزرگان بصره وارد کوفه شد. مردم کوفه و در پیشاپیش آنان قاریان قرآن و محترمان شهر از امام استقبال به عمل آوردند . قصر دارالاماره را به عنوان محل نزول امام برگزیده بودند ، ولی امام به آن جا نرفت و فرمود : قصر مرکز تباهی است . به منزل جعده بی هبپره مخزومی خواهر زاده خود ، رفت. آن گاه علی (ع) برای سخن گفتن با مردم ، در محلی به نام رحبه حضور یافت . نخست در مسجدی که در آن جا بود ،دو رکعت نماز گزارد. آن گاه بر فراز منبر رفت . برای مردم سخن گفت (2). از این تاریخ تا زمان شهادت حضرت سال 40هجری کوفه مقر حکومت علی (ع)شد .
پی نوشت ها :
1 الکامل فی التاریخ ، ابن اثیر ، ج 3 ، ص190، بیروت ، دارصادر للطباعه و النشر، 1385.
2- فروغ ولایت ، جعفر سبحانی ،ص430،انتشارات صحیفه، 1368، به نقل از وقعه صفین ،ص8.

پرسش: تاریخ حرکت امام حسن و حسین(ع) از کوفه به مدینه و استقرارش كي هست؟
پاسخ:
مورخان در مدت حكومت امام حسن (ع) و واگذاري حكومت توسط حضرت به معاويه اختلاف دارند. برخي گفته‌اند امام در ربيع الاول سال 41 هجري بعد از پنج ماه و اندي حكومت را واگذار نمود. بعضي هم گفته‌اند در ربيع الآخر و بعد از شش ماه خلافت و اندي حكومت را به معاويه واگذار كرد. بعضي ديگر نيز باور دارند كه امام در جمادي الاولي، بعد از هفت ماه و اندي حكومت را به معاويه واگذار كرد. (1)
تاريخ دقيق حركت امام حسن و امام حسين (ع) به مدينه مشخص نيست، بدین معنا که معلوم نیست امام حسن در کدام ماه به سوی مدینه حرکت نموده و در کدام روز به مدینه رسیده ، در متون تاريخي و ديني آمده : چند روز بعد از قرارداد صلحنامه و رفت و آمدهاي مكرر از سوي دوستان و دشمنان، امام حسن مجتبي مصلحت در آن ديد كه به همراه بعضي ياران خود به سوي مدينه هجرت نمايد. (2)
انتشار اين خبر بازتاب گسترده‌اي براي دوستان و دشمنان داشت. غم و اندوه مردم را فرا گرفت. برخي خدمت امام آمدند و اصرار نمودند كه امام در كوفه بماند، ولي امام نپذيرفت. امام حسن به همراه برادرش حسين بن علي (ع) و خانواده و اطرافيانش به سوي مدينه حركت نمود . (3)
پی نوشت ها:
1. ابن اثير، الكامل في التاريخ، ج3، ص406 و 407، بيروت، دار صادر للطباعه و النشر، 1385 هجري.
2. ارشاد مفيد، ترجمه رسولي محلاتي، ج2، ص12، الاسلاميه، بي‌تا.
3. حقایق پنهان، احمد زماني، ص249 و 250، انتشارات دفتر تبليغات اسلامي، 1378ش.