امر به معروف و نهي از منكر، شرايط، چگونگي وجوب و اقدام (درخواست توضيح كاربردي)

پرسشگر گرامی با سلام سپاس از ارتباط تان با این مرکز.
امر به معروف و نهی از منکر شرائط و مراتبی دارد ،
1- کسی که امر به معروف و نهی از منکر می کند ، باید خودش نسبت به موارد معروف و منکر دانا باشد.
2- بداند که کسی که منکر را انجام می دهد ،می داند که منکر است و عذر شرعی هم در انجام منکر یا ترک معروف ندارد . عمدا معروف را ترک و منکر را انجام می دهد.
3- بداند که ترک معروف یا انجام معروف را تکرار می کند. اگر اتفاقا منکر را مرتکب شده باشد یا اتفاقا معروف را ترک کرده باشد ، امر به معروف و نهی از منکر لازم نیست بلکه جایز نیست.
4- مفسده و ضرر در بین نباشد .لااقل اطمینان به اثر معروف و نهی از منکر داشته باشد . اگر بداند که اثر ندارد و منجر به درگیری می شود، واجب نیست، (1) بلکه جایز نیست.
اگر شرائط امر به معروف و نهی از منکر موجود باشد، باید با روش سالم و نیکو انجام شود . طوری نباشد که آبروی دیگری را از بین ببرد.
بنابر این امر به معروف و نهی از منکر در هر مورد باید متناسب با مورد منکر و متناسب با شخصی که منکر را انجام می دهد ، عملي شود.
اگر کسی سیگار می کشد، در صورتی که شرایط نهی از منکر موجود باشد، با اخلاق نیک به او گفته شود: حیف است که سلامتی بدن خود را با کشیدن سیگار به خطر بیندازید. برای که سالم بمانید ،باید ترک کنید.
کسی که چراغ قرمز را رعایت نکند، با مقدمه چینی مسأله را مطرح کنید، مثلا بگوئید : عجله داشتید که چراغ قرمز را رعایت نکردید؟ با این مقدمه زمینه نهی از منکر را فراهم کنید و اینکه رعایت آن برای سلامتی عموم افراد جامعه لازم است، هم چنین در تمام موارد با در نظر داشتن موقعیت مسأله و فردی که باید نهی از منکر شود ، با روش خوب و بیان زیبا و ملایم، امر به معروف و نهی از منکر صورت بگیرد.
2- در موضوع امر به معروف و نهی از منکر به کتاب های ذیل مراجعه کنید:
امر به معروف و نهی از منکر، تألیف آیت الله فاضل لنکرانی.
امر به معروف و نهی از منکر، تألیف آیت الله محمد دشتی
امر به معروف و نهی از منکر، تألیف آیت الله مشکینی
لطفا هرگاه سوال شرعي مي پرسيد ،نام مرجع تقليد خود را ذکر کنيد تا بر اساس نظر مرجع شما پاسخ بدهيم .
پی نوشت:
1. آیت الله خامنه ای، اجوبه الا استفتاءات سؤال،1056-1060 .